Stadsgids Turijn

Onlangs uitgeroepen tot Italiës hoofdstad van het duurzame toerisme. Turijn combineert historische elegantie met een moderne, inventieve kant: imposante architectuur staat hier naast opkomende designstudio's, en eeuwenoude cafés sieren de galerijen naast nieuwe bakkerijen die single-origin koffie branden. Ooit was het de zetel van het koninklijke Huis Savoye en de eerste hoofdstad van Italië. Je vindt er een vleugje Parijs in de architectuur en een vleugje Wenen in de cafés. De Alpen vormen het decor op de horizon, treinen verbinden de stad gemakkelijk met de rest van Europa, en de prijzen blijven verfrissend redelijk.

Onder de grandeur bruist Turijn van de industrie en innovatie. Dit is de stad die Fiat bouwde en Italiaans design naar de wereld exporteerde, maar ook de plek waar de cinema werd uitgevonden en chocolade tot kunst werd verheven. Die creativiteit voel je vandaag de dag nog steeds in de manier waarop oude fabrieken zijn veranderd in galerieën en pakhuizen nu onderdak bieden aan restaurants en concerthallen.

cristiano caligaris

Piazza Castello.

Paleizen, piazza's en portico's

Het indrukwekkende schaakbordpatroon van Turijn werd in de 17e eeuw aangelegd door het koninklijke Huis Savoye. De lange boulevards die je blik rechtstreeks naar de Alpen leiden, werden ontworpen naar het voorbeeld van andere machtige Europese steden – bedoeld voor koetsen, ceremonies en legers, in plaats van de wirwar van middeleeuwse steegjes die je elders in Italië vindt.

In het midden van dit ontwerp ligt Piazza Castello. Het plein wordt omringd door paleizen en arcades waar vroeger ministeries en de koninklijke garde gevestigd waren. Het Palazzo Reale was het thuis van de koningen van Savoye en is gebouwd van lichte steen, met een perfect symmetrisch ontwerp. De formele tuinen met beeldhouwwerken van moderne Italiaanse kunstenaars zijn open voor het publiek. Daarnaast ligt Palazzo Madama is ouder. Tegenwoordig is hier het Museum voor Oude Kunst gevestigd, maar aan de achterkant zie je nog steeds de bakstenen torens van een middeleeuws fort, terwijl de voorkant door architect Filippo Juvarra in barokstijl werd herbouwd.

Antonio Sessa

Piazza San Carlo.

Op een paar minuten lopen ligt Piazza San Carlo, dat net zo groots is, maar een meer ontspannen sfeer heeft. Twee bijna identieke kerken markeren de zuidkant, met daar tegenover cafés die zich uitstrekken onder de portici (booggalerijen) aan weerszijden. Ontworpen voor het onvoorspelbare weer van de stad, zijn de portici uitgegroeid tot een van de meest kenmerkende elementen van Turijn. Pauzeer bij het historische Caffè San Carlo voor een espresso en de 'La Carla' (een luchtig gebakje van cacaodeeg, gevuld met koffiecustard en koffiekaramel), om vervolgens wat bijzondere chocoladerepen of een bolletje gelato te halen bij Domori Store. Het plein is op zijn best aan het eind van de middag, wanneer de gevels het licht vangen en het volstroomt met mensen die afspreken voor een aperitivo.

Grigorii Shcheglov

Portici in Turijn.

De hoofdstad van slow food

De Slow Food -beweging begon net buiten Turijn, in het stadje Bra, als reactie op de opkomst van fastfood in de jaren 80. De beweging stelde zich ten doel om regionale recepten en ingrediënten te beschermen, en zette zich in voor voedsel dat goed, schoon en eerlijk is. Turijn heeft deze waarden ter harte genomen, en dat proef je overal: op de markten, in de restaurants en in de cafés waar lokale producten centraal staan.

Porta Palazzo-markt is de beste plek om de eetcultuur van de stad van dichtbij te ervaren. Het is een van de grootste openluchtmarkten van Europa en een ontmoetingsplek voor chef-koks, marktkooplieden en gezinnen die hun wekelijkse boodschappen doen. Kijk uit naar toma-kaas uit de bergen, verse agnolotti del plin (kleine, met de hand dichtgeknepen pastapakketjes gevuld met gebraden vlees en geserveerd met boter en salie), en potten met bagna càuda, een warme ansjovis- en knoflookdip die een vast onderdeel is van de Piëmontese winters.

Takeaway/CC BY-SA 4.0

Porta Palazzo-markt.

Op slechts een korte tramrit afstand ligt Eataly in Lingotto, een ander belangrijk herkenningspunt in het verhaal van slow food. Het heeft een leegstaande fabriek veranderd in een ode aan regionale producten. Deels markt, deels restaurant; je kunt er eten in de kleine restaurantjes of lokale wijn, olijfolie en truffels kopen, allemaal rechtstreeks van producenten uit de buurt.

Naast de markten combineren de restaurants van de stad traditie met innovatie. Tre Galline, in de Quadrilatero Romano, serveert gerechten die diep geworteld zijn in de geschiedenis van de regio: tajarin -pasta (fijne, gouden slierten gemaakt met veel eierdooiers en vaak geserveerd met boter, salie of truffel), kalfstartaar en in Barolo gesmoord rundvlees. Voor een meer ontspannen sfeer, Pastificio Defilippis aan de Via Lagrange maakt met de hand pasta en serveert deze met eenvoudige sauzen die met de seizoenen meebewegen.

Takeaway/CC BY-SA 4.0

Tajarin al Castelmagno (pasta geserveerd met lokale Castelmagno-kaas).

Probeer voor iets zoets en typisch Turijns de gianduja, een mix van chocolade en hazelnoot die de basis vormde voor Nutella, en het kenmerkende drankje van de stad, de bicerin (espresso, chocolade en room). De beste versie hiervan vind je bij Al Bicerin, een piepklein café dat al sinds de 18e eeuw dezelfde gelaagde combinatie van chocolade, espresso en room serveert.

Geobia/CC BY-SA 4.0

Al Bicerin.

Het ritueel van de aperitivo, een drankje in de vroege avond met kleine hapjes, is een belangrijk onderdeel van de eetcultuur van de stad. Probeer Bar Cavour, verborgen boven restaurant Del Cambio, waar vermout voor het eerst in cocktails werd gemengd. De barman maakt een perfecte Negroni voor je en vertelt je ondertussen over de geschiedenis van de stad als de geboorteplaats van vermout.

Evgheni Liuft

De Mole Antonelliana.

Waar kunst en industrie samenkomen

De musea van Turijn schetsen de transformatie van koninklijke hoofdstad tot centrum van film, design en hedendaagse kunst. De Mole Antonelliana steekt met haar kenmerkende spits ver boven de daken van de stad uit en is het bekendste monument van Turijn. Het is oorspronkelijk gebouwd als synagoge, maar herbergt nu het Nationaal Filmmuseum, dat film verkent via licht, geluid en beweging. In plaats van statische tentoonstellingen dwaal je hier door nagebouwde sets, leun je achterover in bioscoopstoelen om projecties boven je te bekijken, en ga je met een glazen lift door de koepel omhoog voor een panoramisch uitzicht over de stad tot aan de Alpen.

Vlakbij ligt het Museo Egizio met de op één na grootste collectie Egyptische oudheden ter wereld na Caïro; dit museum verdient een rustige middag. Het is prachtig opgezet en toont alledaagse voorwerpen naast monumentale standbeelden en graven. Het verhaal van het oude Egypte ontvouwt zich terwijl je door de zalen loopt.

Georgius LXXXIX/Public Domain

Ingang van het Museo Egizio.

Voor hedendaagse kunst ga je naar het westen, naar de Fondazione Sandretto Re Rebaudengo, gevestigd in een minimalistisch betonnen gebouw aan de rand van de stad. De tentoonstellingen wisselen vaak en richten zich op internationale kunstenaars die met nieuwe ideeën en materialen werken, vaak met een maatschappelijk of ecologisch tintje. Aan de andere kant van de stad ligt de Pinacoteca Giovanni e Marella Agnelli op het dak van de voormalige Fiat-fabriek in Lingotto. De kleine maar indrukwekkende collectie bevat werken van Matisse, Renoir en Modigliani, allemaal tentoongesteld tegen de achtergrond van de oude testbaan waar ooit Fiat-auto's raceten.

Arno Senoner

Fiat-fabriek.

Overnachten

Veel van de beste plekken om te overnachten in Turijn bevinden zich in voormalige palazzi, met uitzicht op de Alpen of de arcades net buiten de deur, terwijl nieuwere hotels de focus van de stad op design en detail weerspiegelen.

Hotel Victoria

Binnentuin van Hotel Victoria.

Hotel Victoria ligt verscholen achter de Via Cavour, zo goed verstopt dat je de ingang makkelijk voorbijloopt als je er niet naar op zoek bent. Binnen voelt het meer als het huis van een verzamelaar dan als een hotel, vol kunst, oude reisprenten en een overdekte wintertuin die 's avonds zachtjes oplicht. De spa beneden is klein maar prachtig ontworpen, en de serene rust maakt het de ideale plek om te ontspannen na een dag in de stad.

Als je liever iets met een modern tintje wilt, NH Collection Piazza Carlina pakt dit goed aan. De filosoof Antonio Gramsci woonde hier vroeger als student, en nu is het een licht overgoten hotel dat rondom een 17e-eeuwse binnenplaats is gebouwd. De kamers zijn sober maar ruim ingericht, en het dakterras biedt een van de mooiste uitzichten over de Mole Antonelliana en de Alpen.

Duparc Contemporary Suites

Duparc Contemporary Suites.

Liefhebbers van design moeten zeker eens kijken naar Duparc Contemporary Suites. Het gebouw uit de jaren 70 is zorgvuldig gerestaureerd met strakke lijnen, sculpturale meubels en grote ramen die uitkijken op het park. Overal hangen kunstwerken uit de collectie van de eigenaren, terwijl de spa een rustige, moderne ruimte biedt om te ontspannen en het restaurant zich richt op lokale producten met een moderne twist.

Maël BALLAND

Tramlijn 7, Turijn.

Waarheen nu

Dankzij de ligging aan de voet van de Alpen is Turijn een van de best verbonden steden in Noord-Italië. Snelle treinen rijden naar het zuiden richting de kust, naar het oosten over de vlaktes, en naar het westen door de bergen naar Frankrijk.

Reis naar het zuiden naar Genua voor een frisse zeewind. De historische haven is een doolhof van smalle straatjes, en van daaruit rijden treinen langs de Ligurische kust naar Camogli en Santa Margherita Ligure – beide perfect voor rustige dagen aan het water en uitgebreide vislunches.

Reis naar het oosten naar Florence voor een complete verandering van omgeving na de boulevards van Turijn. Dwaal lekker rond in de renaissancestraten van Florence, bezoek het Uffizi en wandel over de Ponte Vecchio om te gaan eten in de kleine osteria's in de wijk Oltrarno.

Als je dichterbij wilt blijven, laten de wijnsteden Alba, Barolo en Bra de rustigere kant van Piemonte zien. Alba is beroemd om haar witte truffels, Barolo om haar wijngaarden en Bra als de bakermat van de Slow Food-beweging. Ze zijn allemaal perfect voor een makkelijk dagje uit of een ontspannen overnachting.

Neem een treinreis naar Turijn, of bekijk onze andere slow travel treinvakanties naar Italië.

Weinig tijd? Maak een mini-reis binnen een reis via de Berninapas vanuit Turijn als een van onze korte excursies.

Lees onze andere stadsgidsen: Zürich, Rotterdam, Girona. Of ontdek zes van de mooiste treinreizen in Europa.

Voor meer exclusieve inzichten in slow travel, inspiratie voor reizen over land en insidertips, meld je aan voor onze nieuwsbrief.