De Glacier Express-route
Karin Hugentobler
Met 291 bruggen, 91 tunnels en een klim tot 2.033 meter op de Oberalppas, is de Glacier Express-route een van Zwitserlands legendarische panoramische treinreizen van St. Moritz naar Zermatt. De spoorlijn is wereldwijd bekend om de uitzichten terwijl de trein door de Alpen slingert van de bergen van Piz Bernina naar de Matterhorn, en zich een weg baant door diepe kloven, over alpenweiden en langs gletsjermeren.
De route wordt gezamenlijk geëxploiteerd door de Rhätische Bahn (RhB) en de Matterhorn Gotthard Bahn (MGB). De trein rijdt over meterspoor met 38,5 kilometer aan tandradbaan om steile hellingen te bedwingen en de afdaling te controleren. Ondanks de winterse naam rijdt de trein het hele jaar door, met twee diensten op het traject:
De Glacier Express: een rechtstreekse, luxe panoramatrein van St. Moritz naar Zermatt met een beperkt aantal stops.
Regionale treinen: een netwerk van regionale treinen die dezelfde route afleggen, met stops onderweg.
Dus, welke trein kun je het beste nemen om deze slow travel -reis en dit staaltje techniek te ervaren?
Swiss Travel System AG
Routekaart van de Glacier Express. CC.
De treindiensten op de Glacier Express-route
De Glacier Express
De Glacier Express wordt vaak omschreven als de 'langzaamste sneltrein in Europa', maar is 'snel' in de ouderwetse betekenis van het woord: een rechtstreekse verbinding met een beperkt aantal stops. De volledige reis van St. Moritz naar Zermatt duurt ongeveer 8 uur (hoewel je er ook voor kunt kiezen om slechts een deel van het traject af te leggen). De trein rijdt in de winter twee keer per dag en in de zomer drie keer per dag vanaf St. Moritz, plus een extra dienst in de nazomer op het traject van Chur naar Zermatt. Er is een periode van half oktober tot begin december waarin de Glacier Express niet rijdt (de exacte data verschillen per jaar).
Deze optie is voor wie op zoek is naar een premium reiservaring, met panoramarijtuigen, lederen stoelen, een barrijtuig (hoewel het personeel in de 1e en 2e klasse de bestelling aan je zitplaats opneemt), of je kunt vooraf een lunch (2, 3 of 4 gangen) reserveren die aan je stoel wordt geserveerd. Een beperkt aantal treinen biedt 'Excellence Class' aan: een luxe panoramarijtuig met tegenover elkaar geplaatste tafels voor twee aan weerszijden van het gangpad, zodat iedereen aan het raam zit. Er is een cocktailbar en een regionaal 5-gangenmenu met wijn inbegrepen in de reserveringskosten voor de Excellence Class, evenals gratis koffie, sap, snacks en champagne.
Om met de Glacier Express te reizen, hebben reizigers een ticket voor de 1e, 2e of Excellence Class nodig, of Interrail -pas, samen met een zitplaatsreservering voor alle klassen (lees onze blog over Interrail voor meer informatie over passen). Tickets kosten:
2e klasse: 159 CHF plus 49 CHF voor de zitplaatsreservering
1e klasse: 272 CHF plus 49 CHF voor de zitplaatsreservering
Excellence Class: 268 CHF plus 470 CHF voor de zitplaatsreservering
Het is een gelikte, soepele en glamoureuze ervaring – maar vaak wel erg druk met toeristen. Omdat de sneltrein weinig tussenstops maakt, is er geen mogelijkheid om je reis onderweg te onderbreken.
De lokale treinen
De reguliere, regionale treinen rijden dezelfde route als de Glacier Express, maar bieden meer vrijheid met een uurdienst die het hele jaar door rijdt. De reis duurt ongeveer 8u 10m met een minimaal aantal tussenstops (vergelijkbaar met de Glacier Express), met overstappen in Chur, Disentis/Müster, Andermatt en Visp.
Hoewel je vaker moet overstappen, kun je met de lokale trein ook onderweg uitstappen. Je kunt er dus voor kiezen om je reis te onderbreken en je benen te strekken bij andere haltes als je dat wilt. Bijvoorbeeld op het hoogste punt, de Oberalppas, waar een lunch bij Piz Calmot een prachtig uitzicht biedt. Je kunt ook overnachten in kleine bergdorpjes, iets wat niet mogelijk is met de Glacier Express, omdat je daar zelfs voor een korte pauze zowel een extra ticket als een reservering moet betalen.
Als je reist met een Interrail of Swiss Travel Pass (altijd de beste opties in Zwitserland), zijn de ritten op alle treinen gratis en is er voor beide klassen geen extra zitplaatsreservering nodig.
De lokale treinen zijn veel rustiger, met minder toeristen (het komt voor dat je het geluk hebt een hele wagon voor jezelf te hebben!). En als ze niet leeg zijn, is het de perfecte kans om mensen te kijken, want de lokale bevolking gebruikt deze treinen voor hun dagelijkse bezigheden. Wie weet knoop je wel een gesprek aan en krijg je waardevolle insidertips over waar je het beste kunt uitstappen.
De lokale trein heeft misschien meer overstappen, maar dit is juist een kans om de tijd (en het geld) te nemen om de infrastructuur en lokale gemeenschappen in kleine stadjes te ondersteunen, in plaats van erlangs te jagen.
Neil Steventon
Uitzicht vanuit de lokale trein.
De Glacier Express-route: hoogtepunten van de reis
De reis begint in St. Moritz, een chique resort dat bekendstaat om het skiën, de luxe hotels en een meer omringd door bergen. Als je geen haast hebt, overnacht hier dan voordat je aan je spoorwegavontuur begint en verken de Engadin-vallei. Vanaf St. Moritz reis je naar de oudste stad van Zwitserland, Chur, via de Albula-spoorlijn die op de UNESCO-werelderfgoedlijst staat. Deze lijn maakt deel uit van de Rhätische Bahn samen met de Bernina Line. Deze lijn slingert door tunnels en over het beroemde Landwasserviaduct, een brug met zes bogen die over de vallei zweeft voordat hij in een tunnel verdwijnt. Dit is een van de beroemdste spoorweguitzichten van Zwitserland.
Overweeg om vroeg in de route te stoppen in Preda om een wandeling van 8 km te maken naar het volgende station, Bergün. Deze wandeling, bekend als de 'spoorwegavonturenroute', loopt parallel aan de spoorlijn en biedt indrukwekkende landschappen, informatie over de spoorlijn en de kans op een wandeling voor je lange treinreis. De wandeling naar Bergün duurt ongeveer 2u 15m tot 2u 45m. Zodra je aankomt op het station van Bergün, stop dan even voor een bezoek aan het Bahnmuseum Albula. Dit spoorwegmuseum is dagelijks geopend, bereidt je voor op de reis die voor je ligt en biedt een fantastische tentoonstelling met interactieve exposities. In het museumcafé serveren ze een voordelig daggerecht, waardoor het een geweldige plek is om op te laden voordat je je reis vervolgt.
Verderop is het dorp Filisur ook zeker een stop waard. Een korte omweg vanaf het station leidt naar een wandelpad met spectaculaire uitzichten op de spoorlijn, inclusief uitkijkpunten op het Landwasserviaduct zelf.
Pascal Debrunner
Het Landwasserviaduct.
Vanuit Chur volgt de trein de loop van de Rijn terug en rijdt door de Rijnkloof (in het lokale Reto-Romaanse dialect bekend als Ruinaulta), die je alleen te voet, op de fiets, met de trein of per boot kunt doorkruisen. Je ziet witte kliffen en geologische formaties die oprijzen uit de kronkelende rivier. Als je op zoek bent naar spanning, biedt een stop in Ilanz de kans om te raften – een onvergetelijke manier om de Rijn van dichtbij te ervaren. Vanaf daar klimt de trein langzaam door de vallei richting Disentis/Mustér op 1.142 meter hoogte. Hier stap je voor de tweede keer over als je met de stoptrein reist, en kun je een bezoek brengen aan een 8e-eeuws benedictijnenklooster.
Neil Steventon
De Rijnkloof.
Na vertrek uit Disentis/Mustér reis je met de Matterhorn Gotthard Bahn en klim je via een tandradbaan over het steilste deel van het spoor naar de Oberalppas. In de winter is deze bedekt met sneeuw; in de zomer met wilde bloemen en smeltwater. Dit is nog een uitstekende plek om de benen te strekken, met voor de actievelingen een wandeling van de Oberalppasshöhe naar de bron van de Rijn, terwijl wie het liever rustig aan doet kan ontspannen in het café net boven het station. Na deze stop kronkel je via scherpe haarspeldbochten vanaf de top naar beneden naar Andermatt. Hier stap je weer over als je met de regionale trein reist, wat je de kans geeft op een extra uitstapje met de Furka-stoomtrein.
Neil Steventon
Oberalppas.
Vervolgens reis je door de Furka-basistunnel om uit te komen in Oberwald in het Gomsdal, waarna je doorreist naar Brig. Hier kun je een busrit maken naar de top van de Simplonpas en terug, voor nog meer uitzicht over de Alpen. Na Brig rijd je door een vallei en volg je de loop van de machtige Rhône. De hele Glacier Express-route trakteert je op een overvloed aan rivieren: te beginnen in het Inndal, waarvan het water uiteindelijk de Zwarte Zee bereikt, door de indrukwekkende Rijnkloof, en vervolgens langs de Rhône die zich een weg baant naar de Middellandse Zee.
Silja Müller
Het uitzichtpunt Eggishorn op de Aletschgletsjer.
Als je doorreist naar het dorp Fiesch en je reist met lichte bepakking en in bent voor wat avontuur, kun je de gondel en kabelbaan nemen naar het uitzichtpunt Eggishorn op de Aletschgletsjer. Zo niet, dan reis je door naar Visp, waar je voor de laatste keer overstapt als je de regionale trein neemt. Je kunt hier overnachten om met de Postbus een bezoek te brengen aan de wijngaard van Visperterminen, een van de hoogste van Europa.
Vanaf Visp volg je het Matterdal, met de kolkende rivier de Vispa onder je en uitzicht op de omliggende bergtoppen. Je steekt het Staldenviaduct over, passeert de watervallen bij Kalpetran en reist vervolgens door bossen en weiden naar Täsch, de laatste halte voor Zermatt. In Täsch eindigt de weg voor automobilisten; zij moeten de trein nemen voor het laatste deel van de reis. Je kronkelt richting Zermatt, door dennenbossen en langs houten chalets, voordat je een eerste blik opvangt van de Matterhorn die 4.478 meter hoog boven de vallei uittorent.
Sid Wahi
Zermatt.
Uiteindelijk kom je aan in het autovrije vakantiedorp Zermatt, bekend om zijn ski- en wandelmogelijkheden. Omringd door toppen van boven de 4.000 meter kun je nog een alpiene treinreis maken met de Gornergrat-spoorweg, voor een spectaculair uitzicht op de gletsjer.
Reis met de stoptrein over de Glacier Express-route, of bekijk meer slow travel- vakanties naar Zwitserland met de trein.
Weinig tijd? Bekijk onze korte excursies, zoals de Glacier Express-route vanuit Zürich, of combineer de Bernina- en Glacier-ervaring vanuit Milaan.
Lees meer over de kunst van slow travel, waarom we zo graag met de lokale trein reizen, of over zes van de mooiste treinreizen in Europa.
Voor meer exclusieve inzichten in treinroutes, slow travel-inspiratie en insidertips, schrijf je in voor onze nieuwsbrief.