De beste busreizen in Europa & het VK

De bus gaat waar het spoor niet kan komen: langs kustwegen met de zee honderden meters dieper, door dorpen waar de belangrijkste halte het postkantoor is, over Alpenpassen die geen enkele trein kan trotseren, en langs weidse, door bomen omringde lochs. De bus volgt de oude weg, de weg die er al lag voor de snelweg of de spoortunnel, en de passagiers zijn een mix van toeristen, scholieren, forenzen en mensen met boodschappentassen. Het kost bijna niks, en het uitzicht uit het raam maakt de soms hobbelige rit meer dan goed.

Hieronder zetten we deze ondergewaardeerde reis over land in het zonnetje aan de hand van onze favoriete routes in het VK en Europa, van de kust van Yorkshire tot de Amalfikust, en van de Cairngorms tot de Centrale Zwitserse Alpen. Zie dit als je gids voor de allerbeste ritten. Zorg dat je een plekje aan het raam bemachtigt.

Beste busreizen in het VK

De Land's End Coaster: Penzance naar Land’s End (rondrit)

Philip Auld

De Land's End Coaster, uitgevoerd door Transport for Cornwall, rijdt over de smalle kustweggetjes in plaats van de hoofdweg. De route loopt met de klok mee in een lus vanaf Penzance via Newlyn, Porthcurno, Land's End, Sennen, St Just, St Ives en terug via Marazion. In de zomer rijdt er een open bus, en vanaf het bovendek zit je op gelijke hoogte met de hagen en kijk je recht over de granieten kliffen de Atlantische Oceaan in. Het Minack Theatre is uitgehakt in de rotsen boven het strand van Porthcurno – een openluchttheater dat zelfs een bezoek waard is als er geen voorstelling is. 

Langs Cornwalls Tin Coast, een UNESCO-werelderfgoedlocatie, zijn de verlaten machinehuizen van Geevor en Levant monumenten voor de mijncultuur die dit schiereiland eeuwenlang heeft gevormd. Bij Sennen zorgen de Atlantische golven die vanaf de open oceaan binnenrollen ervoor dat dit een van de beste surfstranden van Cornwall is; zelfs vanuit de bus kun je de surfers zich beneden al zien opstellen. Vlak bij Marazion verschijnt St Michael's Mount aan de overkant van de baai, een getijdeneiland met een middeleeuws kasteel en kapel waar je bij eb naartoe kunt lopen. Met een dagkaart kun je in- en uitstappen wanneer je wilt, en Penzance sluit aan op de hoofdlijn vanaf London Paddington en de Night Riviera-nachttrein.

Reis naar Penzance met de Night Riviera voor een dagtocht met de Land’s End Coaster.

Citylink 915/916: van Fort William naar Portree, Isle of Skye

David Becker

Wat dit een van de mooiste busreizen van Groot-Brittannië maakt, is de variatie in het landschap van de Schotse Hooglanden dat je in drie uur tijd te zien krijgt. Vanaf Fort William rijdt de Scottish Citylink -dienst rijdt naar het noorden langs de Great Glen, waarbij Loch Lochy (donker, smal, ingesloten door bos) en Loch Garry worden gevolgd, voordat de weg naar het westen afbuigt richting de kust. Vlak bij Dornie is Eilean Donan Castle, gelegen op een getijdeneiland waar drie lochs samenkomen, een van de meest gefotografeerde gebouwen in Schotland. In het zuiden verrijzen de Five Sisters of Kintail, een bergkam met scherpe toppen die wordt beschouwd als een van de mooiste bergkamwandelingen van Schotland. 

Na Kyle of Lochalsh brengt de Skye Bridge je naar het eiland. Vanaf Broadford volgt de weg de kust naar het noorden, met de Red Cuillin aan je linkerhand en het eiland Raasay aan de overkant van het water, waarvandaan een veerboot uit Sconser vertrekt. Bij Sligachan vormt de oude stenen brug een prachtig kader voor de daarachter gelegen Black Cuillin-bergketen. Verder naar het noorden is bij helder weer in de verte de Old Man of Storr te zien, een basaltzuil die losstaat van de klifwand op de Trotternish-bergrug. De bus stopt op Somerled Square in Portree, de hoofdplaats van het eiland, waar de lager gelegen haven wordt omringd door vrolijk gekleurde huizen en heuvels de baai omlijsten. Als je eenmaal bent uitgestapt, loop dan direct door naar Birch voor je dagelijkse dosis cafeïne met een minimalistisch interieur, eigen gebrande koffie en belegde zuurdesemtoasts of zelfgemaakte focaccia. Als je vertrekt vanuit Glasgow, duurt de volledige rit zes tot zeven uur en kom je in de eerste helft langs Loch Lomond en Glencoe. 

Combineer de West Highland Line per Caledonian Sleeper en Skye op deze reis per bus en trein.

Bus 555: Kendal naar Keswick

JOGphotos

De 555 rijdt al sinds 1925 door het hele Lake District, en de reden om de Stagecoach bus te nemen is simpel: het bovendek. Vanaf de marktstad Kendal (bekend om zijn 'mint cake', die Hillary meenam naar de Mount Everest) rijdt de bus in noordelijke richting het nationale park in. Windermere, Engelands langste meer, verschijnt en verdwijnt tussen de eiken en berken langs de oostelijke oever. Bij Ambleside, een klein stadje vol outdoorwinkels en wandelaars die in cafés nieuwe energie opdoen, onthult het uitzicht over de Langdale-vallei een paar van de meest herkenbare toppen van het Lake District, waaronder de Langdale Pikes. De bus klimt door Rydal, waar Wordsworth bijna 40 jaar lang in Rydal Mount woonde, naar Grasmere, het dorp dat hij beroemd maakte. De Grasmere Gingerbread Shop verkoopt al sinds 1854 hetzelfde recept vanuit een stenen huisje naast het kerkhof.

Vaf Grasmere klimt de weg over Dunmail Raise, een hoge pas tussen de valleien die de oude grens markeert tussen de graafschappen Westmorland en Cumberland. Aan de andere kant strekt het stuwmeer Thirlmere zich onder je uit, vult de platte bergrug van Blencathra (een van de meest beklommen bergen van het Lake District) het uitzicht voor je, en komen de beboste hellingen rond Derwent Water in zicht terwijl je afdaalt naar Keswick. Dit uit leisteen opgetrokken stadje aan de noordoever van het meer dient als uitvalsbasis voor wandelaars die de omliggende heuvels in trekken. Aan het eind van de rit ben je vier meren gepasseerd, met het vijfde net om de hoek.

Reis door de Dales and Lakes per trein en bus, en neem de 555 tussen Windermere en Keswick.

Bus 402: Coleraine naar Ballycastle

Raja Vijaya Ch

De Translink 402 volgt de kustlijn van Noord-Antrim in Noord- Ierland vanaf het spoorwegstadje Coleraine naar het havendorpje Ballycastle, en doordat de bus zo hoog op de klifwegen rijdt, heb je onderweg een geweldig uitzicht over de geologie. De route duurt ongeveer een uur en komt langs Bushmills, de thuisbasis van de Old Bushmills Distillery, die al sinds 1608 een vergunning heeft om whisky te stoken en rondleidingen en proeverijen aanbiedt. Vanaf hier rijdt de bus langs de kliffen richting de Giant's Causeway, waar zo'n 40.000 in elkaar grijpende basaltzuilen vanaf de rotswand in zee wegzakken – gevormd door vulkanische activiteit van 60 miljoen years geleden en doordrenkt van folklore. De kust daarachter is een aaneenschakeling van basaltkliffen, doorsneden door witte kalksteenbanden, met daaronder de zee.

Op een heldere dag is de Mull of Kintyre in Schotland aan de overkant van het water te zien, en voor je ligt Rathlin Island op zes mijl uit de kust. Dit L-vormige eiland heeft 150 inwoners en herbergt een RSPB-vogelreservaat op de westelijke punt, waar tussen april en juli duizenden papegaaiduikers nestelen. De veerboot vanaf Ballycastle duurt 25 minuten.

Ontdek Noord-Ierland met de trein met een verblijf in Coleraine om bus 402 te nemen.

Bus 201: Aberdeen naar Ballater

Milada Vigerova

Aberdeenshire staat bekend als Castle Country, en de Stagecoach 201 is een van de beste manieren om te ontdekken waarom. De bus volgt de rivier de Dee in westelijke richting vanaf Aberdeen naar Royal Deeside, langs dorpen aan de rivier, beboste hellingen en de uitlopers van de Cairngorms. Bij het verlaten van de 'Granite City' loopt de weg door landbouwgrond en gemengd bos langs de rivier. De bus passeert Crathes Castle, een 16e-eeuws torenhuis gebouwd door de familie Burnett op grond die was geschonken door Robert the Bruce, bekend om zijn beschilderde plafonds en ommuurde tuinen. Bij Milton of Crathes, direct tegenover de ingang van het kasteel, kun je op de Royal Deeside Railway stappen, een historische spoorlijn met stoom- en dieseltreinen die rijdt op een traject van de oude Deeside Line die ooit Aberdeen met Ballater verbond. Het marktstadje Banchory, lokaal bekend als de toegangspoort tot Royal Deeside, ligt op het punt waar het dal van de Dee smaller begint te worden en de heuvels steiler worden. Voorbij Banchory maken de weilanden plaats voor berken- en dennenbomen, en na Aboyne komen de eerste toppen van de Cairngorms in zicht.

Ballater, met zijn Victoriaanse winkeletalages en koninklijke keurmerken boven de deuren, heeft een gerestaureerd treinstation (gesloten onder Beeching in 1966) waar nu de Rothesay Rooms, een café en eetgelegenheid waar lokale producten uit Deeside worden geserveerd. De bus rijdt minder frequent door naar Braemar en komt onderweg langs Balmoral Castle. Balmoral is het particuliere Schotse buitenverblijf van de koninklijke familie sinds prins Albert het landgoed in 1852 kocht, en koningin Victoria omschreef het als haar "geliefde paradijs in de Highlands". De bus stopt op de weg ernaast.

Reis naar het noorden tijdens deze reis naar Aberdeen met de trein, met een tussenstop in Ballater met de bus.

De beste busreizen in Europa

SITA Sud: Sorrento naar Amalfi, Italië

Antonio Sessa

De SITA -dienst van Sorrento naar Amalfi in Italië volgt de SS163, een tweerichtingsweg die is uitgehouwen in de kliffen boven de Tyrreense Zee. De weg slingert door Positano, een voormalig vissersdorp dat nu een populaire badplaats is, waar pastelkleurige huizen tegen de heuvel opgestapeld lijken te liggen tot aan een grijs kiezelstrand. De route gaat verder door Praiano en steekt de brug over bij de Fiordo di Furore, een smalle kloof in de kustlijn waar dertig meter onder de weg een piepklein strandje tussen steile rotswanden ligt. Terrasvormige citroenboomgaarden sieren de heuvels en vissersboten liggen aangemeerd in inhammen aan de waterkant, met op heldere dagen het eiland Capri in de verte. Amalfi zelf was ooit de hoofdstad van een machtige maritieme republiek. De kathedraal, in de 19e eeuw herbouwd in Arabisch-Normandische stijl met gestreept marmer en glinsterende mozaïeken, staat bovenaan een steile trap die uitkijkt over het centrale plein. 

De busclaxon klinkt bij elke onoverzichtelijke bocht wanneer de chauffeur zich langs tegemoetkomende bussen wurmt op een weg die zelden breder is dan twee voertuigen. Ga aan de rechterkant zitten als je naar het zuiden reist voor het beste uitzicht op zee. Goed om te weten: je kunt geen kaartjes in de bus kopen. Koop ze vooraf bij een tabaccheria, een krantenboer of een bar met een SITA-sticker op het raam. Een CostieraSita-pas voor 24 uur (€ 10) biedt onbeperkte ritten tussen alle dorpen aan de kust en bespaart je het gedoe van telkens losse kaartjes kopen.

Ontdek Italië en de Amalfikust met de bus (en de trein).

RATP-bus 69: Champ de Mars naar Gambetta, Parijs

Sla de toeristische sightseeingbus maar over. Bus 69 is een gewone Parijse pendeldienst op het RATP-netwerk zonder commentaar, zonder bovendek en zonder franje. Toch rijdt hij langs zo veel bezienswaardigheden dat een hop-on-hop-off-maatschappij je er zo € 40 voor zou vragen. De rit begint bij de Champ de Mars onder de Eiffeltoren en gaat in oostelijke richting over de Rue Saint-Dominique, een straat vol onafhankelijke speciaalzaken en bakkerijen in het 7e arrondissement. Stap hier uit en loop even binnen bij Le Moulin de la Vierge op nummer 64, een bakkerij met een art-nouveaupui en een van de laatste houtovens in Parijs. 

Weer in de bus passeer je Les Invalides, het 17e-eeuwse militaire hospitaalcomplex waar Napoleon onder een vergulde koepel begraven ligt. Daarna steek je de Seine over via de Pont Royal, met aan je rechterhand het Louvre. De bus vervolgt zijn weg door de Marais, een van de oudste wijken van Parijs, waar middeleeuwse herenhuizen naast Joodse bakkerijen en onafhankelijke galeries liggen, en rijdt rond de Place de la Bastille, waar in 1789 de gevangenisburcht werd bestormd. Het eindstation is Gambetta, vlak bij de begraafplaats Père Lachaise, waar Oscar Wilde, Édith Piaf, Jim Morrison en Chopin allemaal op loopafstand van elkaar begraven liggen. Je rijdt door het werkende Parijs, stopt bij stoplichten naast terrasjes en vangt glimpen op van binnenplaatsen door open poorten. Stap in bij het beginstation op de Champ de Mars als je een zitplaats wilt, want de bus zit snel vol als hij eenmaal vertrokken is.

Een korte stedentrip naar Parijs met de trein, en verken de stad met bus 69. 

Zwitserse PostBus: de route over de Centrale Alpenpassen

Robert Bye

De wegen over deze passen zijn te steil en te smal voor een spoorlijn, en dat is waarom de PostBus hier al rijdt sinds de tijd van de door paarden getrokken postkoets. De route over de Centrale Alpenpassen is de langste en meest veeleisende dienst van de PostBus: een rondreis die in één dag vier hoge Alpenpassen aandoet. De Grimsel, waar de weg tussen gletsjerstuwmeren in de berghelling loopt; de Nufenen, Zwitserlands hoogste wegpas op 2.478 meter; de Gotthard, die al sinds de middeleeuwen het Duitstalige noorden met het Italiaanstalige zuiden verbindt; en de Susten, waar de bus stopt met uitzicht op de Steingletscher, een van de weinige gletsjers in de Alpen die je vanaf de weg kunt zien zonder je stoel te verlaten.

De volledige ronde begint en eindigt in Meiringen, duurt acht uur en 46 minuten, overbrugt in totaal meer dan 10.000 hoogtemeters en kruist vier kantonsgrenzen. Voor wie minder tijd heeft, starten er kortere lussen van drie passen vanuit Andermatt of Airolo. Het landschap ligt grotendeels boven de boomgrens: gletsjerstuwmeren, steile rotswanden en, tijdens de zuidelijke afdaling van de Gotthard, de Tremola, een met graniet geplaveide koetsweg uit de jaren 1820 met 24 bochten met een eigen naam, die nu is beschermd als het langste architectonische monument van Zwitserland. De chauffeur laat bij onoverzichtelijke bochten de traditionele drietonige PostBus-hoorn horen (die ouder is dan de motor zelf). De Swiss Travel Pass dekt de volledige route. Meiringen is met de trein bereikbaar vanuit Interlaken of Luzern via de GoldenPass-lijn, en Andermatt ligt aan de Glacier Express-route tussen Zermatt en St. Moritz, waardoor de PostBus-ronde perfect past in een langer Zwitsers reisschema.

Reis naar Zwitserland via de Glacier Express-route voor een dagtocht met de PostBus.

BVG-bus 100: Zoologischer Garten naar Alexanderplatz, Berlijn

Christian Ladewig

De Berlijnse BVG -bus 100 werd na de hereniging in het leven geroepen als de eerste route die het voormalige West en Oost met elkaar verbond. De dubbeldekker vertrekt vanaf station Zoo in wat ooit West-Berlijn was en passeert de Kaiser-Wilhelm-Gedächtniskirche, waarvan de gebombardeerde torenspits bewust niet is hersteld als oorlogsmonument. Van daaruit snijdt hij door de Tiergarten, het enorme centrale park van de stad (groter dan Hyde Park en ooit een koninklijk jachtgebied), en rijdt hij langs de Siegessäule, een 67 meter hoog monument met een gouden top ter herdenking van 19e-eeuwse Pruisische militaire overwinningen, en Slot Bellevue, de officiële residentie van de Duitse president. Daarna volgt de Reichstag, het Duitse parlementsgebouw, met de glazen koepel van Norman Foster die je gratis kunt bezoeken als je van tevoren reserveert.

De bus slaat Unter den Linden in, de statige Berlijnse boulevard omzoomd met lindebomen, en je steekt over naar wat vroeger het Oosten was. Eerst verschijnt de Brandenburger Tor, de 18e-eeuwse neoclassicistische boog die direct aan de Berlijnse Muur stond. Daarna de Staatsoper, de Humboldt-Universiteit (waar Einstein ooit lesgaf) en het Museumeiland, een verzameling van vijf musea van wereldklasse op een eiland in de rivier de Spree. Het Neues Museum is degene die je hier moet bezoeken: de Egyptische collectie bevat onder andere de buste van Nefertiti (boek van tevoren een tijdslot). Tot slot Alexanderplatz met de televisietoren, het hoogste bouwwerk van Duitsland, in de jaren 60 door de DDR gebouwd als symbool van socialistische moderniteit. De hele rit duurt ongeveer 30 minuten en een standaard ticket voor de BVG AB-zone kost € 3,50, met een uitzicht vanaf het bovendek waar elk hop-on-hop-off-bedrijf het tienvoudige voor vraagt. Je kunt de rit ook combineren met bus 200, die via de Potsdamer Platz en Checkpoint Charlie rijdt, om alle bezienswaardigheden van de stad in één keer mee te pakken.

Reis met de trein naar Duitsland voor een verblijf in Berlijn, en stap op bus 100 om de stad te verkennen.

FlixBus: Zagreb naar Sarajevo

Damien Dan

Zesenhalf tot acht uur, één internationale grensovergang en een landschap dat verandert van een Midden-Europees vlak landschap in een Bosnische bergkloof. De FlixBus van Zagreb in Kroatië naar de Bosnische hoofdstad Sarajevo is een lange rit. Het Kroatische deel voert door de Slavonische vlakvlakten naar de grensovergang over de rivier de Sava bij Gradiška, waar paspoorten in de bus worden gecontroleerd. Eenmaal in Bosnië klimt de weg omhoog door beboste heuvels en rivierdalen voordat je het deel bereikt dat de reis de tijd meer dan waard maakt. 

In Jajce, de voormalige hoofdstad van het middeleeuwse Bosnische koninkrijk, stort een 21 meter hoge waterval naar beneden in het centrum van de stad zelf, precies waar de rivier de Pliva en de Vrbas samenkomen. Daarboven torent de 14e-eeuwse vesting waar de laatste koning van Bosnië werd gekroond nog altijd uit op de heuveltop, en de ommuurde oude stad is een mix van middeleeuwse poorten, Ottomaanse moskeeën en ondergrondse catacomben die in de rotsen zijn uitgehouwen. Travnik, iets verderop, was de zetel van de Ottomaanse viziers die Bosnië meer dan een eeuw regeerden. De vesting daar kijkt uit over een stad met houten moskeeën, klokkentorens en de Plava Voda-bron, waar de lokale bevolking flessen vult met bronwater. Vanaf hier slingert de weg door een steeds bergachtiger landschap om vervolgens af te dalen in de Sarajevo-vallei. De stad verschijnt onder je, omringd door heuvels, met haar minaretten, kerktorens en Oostenrijks-Hongaarse gevels dicht opeengepakt in de smalle vallei van de rivier de Miljacka. FlixBus rijdt tot vier keer per dag vanaf het centrale busstation van Zagreb, en er zijn ook nachtritten beschikbaar voor wie de Bosnische uitzichten liever in het vroege ochtendlicht in zich opneemt.

Ontdek Bosnië en Herzegovina met de bus en de trein.

Lees over de kunst van slow travel, waarom we zo graag de lokale trein nemen, en waarom we niet geloven in vliegschaamte.

Voor exclusieve inzichten in slow travel-reizen, inspiratie voor reizen over land en insidertips, meld je aan voor onze nieuwsbrief.